|
Moskwa – stolica Rosji, miasto-bohater, centrum obwodu moskiewskiego i centralnego federalnego okręgu. Jest miastem położonym nad rzeką Moskwą w europejskiej części kraju, w dorzeczu Oki i Wołgi. Powierzchnia wynosi 1081 km˛, liczba ludności - 12 mln. mieszkańców.
Moskwa, oprócz tego, że jest to największe rosyjskie miasto i jeden z najważniejszych ośrodków gospodarczych, politycznych, przemysłowych, edukacyjnych i kulturowych świata, uważana jest za jedno z największych metropolis na świecie i za największe miasto Europy.
Według jednej z wersji nazwa miasta to połączenie rdzenia «mosk» (w tłumaczeniu z języka starosłowiańskiego – «krzemień») i «kow» (to znaczy «chować się»). Tak więc słowo «Moskwa» oznaczało «kamienne schronienie», a nazwa miasta przeszła również na określenie rzeki. Mimo to większość badaczy twierdzi, że nazwa miasta pochodzi od nazwy rzeki.
Pierwsza wzmianka o Moskwie pojawiła się w źródłach pisanych z 1147 roku. Jednak pierwsze osady na miejscu dzisiejszej stolicy Rosji zaczęto wznosić znacznie wcześniej. Niektórzy badacze zakładają, że ich powstanie datuje się wręcz na 3-4 tysiąclecie p.n.e.
Przed końcem XIII wieku Moskwa staje się centrum samodzielnego księstwa, a przed końcem XV wieku przekształca się w stolicę dążącego do ujednolicenia Państwa Ruskiego. Od tego czasu Moskwa stanowi jedno z największych miast Europy. Na przestrzeni wieków miasto pozostawało wyjątkowym ośrodkiem kultury, nauki i sztuki ruskiej. Tu założono podwaliny rosyjskiego drukarstwa, tu powstał pierwszy w Rosji teatr, tu został otwarty pierwszy rosyjski uniwersytet, tu wydrukowano pierwszą rosyjską gazetę. Moskwa wiele pamięta: trwającą ponad dwa i pół wieku niewolę mongolsko-tatarską, walki z polsko-litewską zbrojną interwencją, jak również wojska Napoleona, które spaliły miasto oraz okupantów faszystowskich Niemiec.
Moskwa była obok Sankt-Petersburga jednym z największych ognisk ruchu rewolucyjnego w Rosji. Ogromną rolę w czasie rewolucji 1905-1907 odegrał moskiewski proletariat. Po burżuazyjno-demokratycznej rewolucji lutowej w 1917 roku Moskwa, tak jak Piotrogród, stała się głównym centrum, które przygotowywało Wielką Socjalistyczną rewolucję Październikową. Pierwszy Wszechzwiązkowy Zjazd Rad, który się odbył w Moskwie w 1922 roku uchwalił Deklarację i Układ o Utworzeniu Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. Od tego roku począwszy Moskwa stała się stolicą ZSRR.
W zawrotnym tempie wraz z całym krajem rozwijała się Moskwa w czasach sowieckich. Obecnie stolica dalej się formuje i przekształca. Jednakże nie zważając na swój bujny
rozwój i istotne zmiany w wizerunku Moskwa zdołała zachować tradycyjne, właściwe tylko dla
niej, niepowtarzalne cechy. Jest to promienisto-obwodowy układ ulic ukształtowany już pod koniec XVI wieku, to specyficzny miejski krajobraz z jego pagórkowatą rzeźbą terenu i szerokimi łukami rzeki Moskwy, to zielone kompleksy, oddzielające miejskie ulice, to połączenie szerokich linii kolejowych i alej z cichymi zaułkami starego miasta.
|
|
Miejsca, które warto zobaczyć
Moskwa to stolica i zarazem największe miasto w kraju, gdzie skoncentrowane zostały takie zabytki jak Galeria Tretiakowska, Łuk Triumfalny przy Kutuzowskim Prospekcie, gmach główny Moskiewskiego Uniwersytetu Państwowego im. Michaiła Łomonosowa, Muzeum Sztuk Pięknych im. Puszkina, Galeria Szyłowa, Cerkiew Chrystusa Zbawiciela, Sobór Objawienia Pańskiego i Klasztor Daniłowski. Liczne cerkwie i klasztory Moskwy, kompleks memoriałowy na Pokłonnej Górze, Nowy i Stary Arbat, Pierścień Bulwarowy (Bulwarnoje Kalco), Kutuzowski Prospekt, Siergijew Posad, Kołomienskoje, dworki Archangielskoje i Carycyno, Pasaż Handlowy, Plac Manieżnyj, słynne «wieżowce» z okresu stalinizmu, WWC (Wszechrosyjskie Centrum Wystawowe) wraz z rzeźbą «Robotnik i kołchoźnica», ZOO, Ogród Botaniczny, cyrki i znane na całym świecie teatry – to wszystko przyciąga tysiące turystów.
Kreml
Wspaniały zabytek architektoniczny już dawno stał się symbolem nie tylko Moskwy, ale i całej Rosji. Każda kremlowska budowla to karta z historii miasta. Kiedyś mury obronne Kremla wyznaczały granicę Moskwy. Dziś to centrum stolicy. Kreml jest usytuowany w samym sercu Moskwy nad rzeką Moskwą, na Wzgórzu Borowickim. Z przeciwległego brzegu rzeki kremlowskie mury i baszty sprawiają wrażenie «ogrodzenia» majestatycznego zespołu architektonicznego. Z bliska z kolei odczuwa się surową potęgę tej starej twierdzy. Wysokość jej murów, wąskie strzelnice i pomosty bojowe, miarowy krok baszt – wszystko mówi o tym, że jest to przede wszystkim twierdza. Południowa strona murów zwrócona jest ku rzece, północno-zachodnia w stronę Ogrodu Aleksandrowskiego, wschodnia – Placu Czerwonego.
Budowa Kremla trwała co najmniej dziewięć wieków. W latach 1475-1479 w najwyższym punkcie wzgórza kremlowskiego, na miejscu pierwszej w mieście sakralnej budowli z kamienia został wzniesiony Uspienskij Sobór, który stał się główną świątynią scentralizowanego Państwa Moskiewskiego. W późniejszym czasie wybudowano Sobór Zwiastowania będący rodzinną cerkwią moskiewskich kniaziów oraz Cerkiew Złożenia Szat, która była domową świątynią rosyjskich metropolitów i patriarchów. W Soborze Zwiastowania zachowały się freski Teofana Greka i Andrieja Rublowa. W latach 1505-1508 został zbudowany Archangielskij Sobór, a w latach 1505-1508 – Dzwonnica Iwana Wielkiego o wysokości 81 metrów, którą słusznie uznano za jedną z najbardziej majestatycznych obiektów architektonicznych. Na terenie Kremla znajdują się budowle powstałe w różnych epokach: Granowitaja Pałata, Pałac Tieremnoj, Arsenał, gmach Senatu, Wielki Pałac Kremlowski, Zbrojownia Kremlowska i inne. Naprzeciwko Arsenału postawiono Car Puszkę odlaną w 1586 roku.
Kolejna wielka osobliwość Kremla to Car Kołokoł odlany na rozkaz Anny Iwanowny w latach 1733-1735. Zbrojownię Kremlowską ufundował kniaź Wasyl III jako pracownię zajmującą się wytwarzaniem i przechowywaniem broni i rynsztunku wojowników. Stała się ona najbogatszym skarbcem zabytków, które posiadają wysoką wartość historyczną i artystyczną. Najpiękniejsza i najsmuklejsza spośród wież, wieża Spaska, wzniesiona w 1491 roku jest uważana za symbol Kremla. Jej najsłyniejsze na Kremlu wrota były w wyszukany sposób ozdobione, a na samej wieży został umieszczony zegar-kuranty. Wieża Spaska wychodzi na Plac Czerwony, najważniejszy plac reprezentacyjny Moskwy i Rosji.
W połowie XVI wieku plac został wzbogacony o budowlę, która w późniejszym czasie stała się wizytówką nie tylko Moskwy, ale także i całego kraju, a mianowicie o sobór Wasyla Błogosławionego. Został on zbudowany w latach 1555-1561 dla uczczenia zwycięskiej wyprawy na Kazań. W 1818 roku na placu postawiono pomnik Kuźmy Minina i Dymitra Pożarskiego.
Cerkiew Chrystusa Zbawiciela
W 1812 roku imperator Aleksander I wydał manifest, w którym przewidziano wzniesienie w Moskwie świątyni w cześć zwycięstwa Rosji nad armią Napoleona. Majestatyczna cerkiew irytowała rząd radziecki: w żaden sposób nie przystawała do nowej ideologii, dlatego została wysadzona w powietrze. W 2000 roku całkowicie zrekonstruowana świątynia była konsekrowana i stała się głównym soborem Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej.
Pokłonna Góra – łagodne wzgórze na zachodzie Moskwy między rzeką Setun i Filka. Właśnie tu Napoleon w 1812 roku daremnie czekał na klucze do Kremla, przez nią w czasie Wielkiej Wojny Ojczyźnianej szli na front radzieccy żołnierze. Na kompleks memoriałowy składa się Główne Muzeum Wielkiej Wojny Ojczyźnianej, monument Zwycięstwa oraz trzy świątynie trzech różnych wyznań zbudowane w hołdzie osobom pomordowanym w czasie wojny. Pośrodku placu Zwycięzców wznosi się obelisk o wysokości 141,8 m, który symbolizuje 1418 dni i nocy Wielkiej Wojny Ojczyźnianej. Uroczyste otwarcie kompleksu było poświęcone 50-leciu zwycięstwa i miało miejsce 9 maja 1995 roku.
Bulwar Twerski – Najsłynniejszy i jednocześnie najstarszy bulwar Moskwy pochodzi z 1796 roku. Ulice i zaułki niczym gęsta sieć rozchodzące się od Pierścienia Bulwarowego, w dużym stopniu zachowały swój układ z XVI wieku. Znajduje się tu wiele architektonicznych zabytków i historycznych miejsc.
Arbat, historyczna dzielnica miasta, która w 1993 roku świętowała swoje 500-lecie od dawna jest symbolem starej Moskwy. Obecnie Arbat to deptak z mnóstwem sklepików i kawiarni oraz ożywionym handlem ulicznym. Pracują tu malarze, występują uliczni grajkowie, a także są sprzedawane rosyjskie pamiątki.
|
